คุณแม่ยุคใหม่ที่มีความจำเป็นต้องออกไปทำงาน และต้องการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ไปพร้อมกัน อาจจะต้องใส่ใจและพยายามมากเป็นพิเศษ เพราะต้องเตรียมการหลาย ๆ อย่างในเวลาจำกัด

นมแม่แช่ฟรีซ

การเลี้ยงลูกด้วยนมแม่นั้น คุณแม่จำเป็นต้องปั๊มน้ำนมแช่เก็บไว้ให้เพียงพอต่อความต้องการของลูกในแต่ละวัน ซึ่งแน่นอนว่าการเก็บน้ำนม ถ้าไม่แช่ฟริซ อาจจะทำให้น้ำนมเสียได้ และถ้าแช่นมนานเกินไป ก็อาจจะมีกลิ่นหืนได้เช่นกัน ซึ่งคุณแม่มือใหม่อาจจะไม่เข้าใจว่า ถ้านมแช่ฟริซมีกลิ่นหืน และตกตะกอน อย่างนี้เป็นอันตรายต่อทารกอย่างไร และจะให้ลูกกินได้หรือไม่ วันนี้เรามีเรื่องน่ารู้เกี่ยวกับนมแช่ฟริซมาฝากค่ะ

นมแม่แช่ฟรีซ มีกลิ่นหืน และตกตะกอน

เรื่องน่ารู้เกี่ยวกับนมแม่แช่ฟริซ

เมื่อคุณแม่แช่นมไว้ในช่องฟริซ ถ้าต้องการใช้นมแล้วนำมาวางทิ้งไว้ให้ละลาย จะเห็นว่ามีการแยกเป็นชั้น ๆ ก็ไม่ต้องตกใจไปนะคะ ถึงแม้นมจะแยกตัวออกเป็นชั้น ๆ นั้นก็ไม่ได้หมายความว่านมจะเสีย ซึ่งชั้นบนสุดจะเป็นส่วนไขมัน ที่เป็น DHA เป็นส่วนสำคัญที่ช่วยให้ลูกมีน้ำหนักที่ดีขึ้น และไม่ทำให้ถ่ายบ่อยหรือถ่ายเหลิวเกินไป ชั้นล่างสุดจะมีน้ำเป็นส่วนประกอบหลัก และมีน้ำตาลแลคโต๊ส ซึ่งเป็นแหล่งพลังงาน ช่วยขับสารสีเหลืองออกจากร่างกายได้อย่างรวดเร็ว ในบางครั้งคุณแม่อาจสังเกตเห็นเป็นลิ่ม หรือตะกอนนมจับอยู่ด้านข้างขวดนม ซึ่งสิ่งเหล่านี้ไม่ได้หมายความว่าน้ำนมแม่จะเสียนะคะ เพราะทุกองค์ประกอบล้วนมีประโยชน์ต่อลูกรักทั้งสิ้นค่ะ

ในขณะที่ลูกดื่มนมให้คุณแม่นำขวดมาแกว่งเบาๆ  แบบควงสว่านในน้ำอุ่นก่อน เพื่อให้ชิ้นส่วนทั้งหมดละลายเป็นเนื้อเดียวกัน แต่ไม่แนะนำให้เขย่าแรง เพราะจะทำให้เซลเม็ดเลือดขาวแตก คุณค่าของน้ำนมจะลดลงไปได้ สำหรับนมที่เสีย คุณแม่สามารถสังเกตได้จากรสชาติที่เปลี่ยนไป นมจะมีรสเปรี้ยว ส่วนกลิ่นเหม็นหืนนั้น เป็นเรื่องปกติ เกิดจากไขมันถูกย่อยสลาย โดยน้ำย่อยไลเปสที่อยู่ในน้ำนม ยิ่งเก็บนานยิ่งเหม็นหืนมาก ดังนั้น การที่นมมีกลิ่นเหม็นหืนก็สามารถให้ลูกทานได้ค่ะ ไม่เสีย

เรื่องกลิ่นในน้ำนมแช่ฟริซ เกิดจากอะไร

น้ำนมแม่จะมีกลิ่นที่เปลี่ยนแปลงได้ตามอาหารที่คุณแม่รับประทานเข้าไป ส่วนมากจะเป็นกลิ่นของพวกน้ำมันหอมระเหยในอาหาร เช่น น้ำนมแม่มีกลิ่นกระเพรา กินเครื่องแกงต่าง ๆ แต่กลิ่นเหล่านี้ ก็ไม่ได้ทำให้ลูกไม่ดื่มนมแม่นะคะ แต่การที่ลูกไม่ยอมดื่มนมแม่นั้น อาจเป็นเพราะกลิ่นเหม็นหืน สาเหตุที่ทำให้นมแม่มีกลิ่นหืน ก็เพราะ ในนมแม่นั้นมีเอนไซม์ ที่ชื่อ “ไลเปส (Lipase)” ซึ่งคุณแม่แต่ละคนจะมีเอนไซม์นี้มากน้อยแตกต่างกันไปค่ะ

หน้าที่ของไลเปส (Lipase) คือ ย่อยให้ไขมันในนมแม่แตกตัว ทำให้ไขมันเป็นอนุภาคขนาดเล็ก จะไปผสมเข้ากับโปรตีนเวย์ได้ดี ซึ่งไขมันที่แตกตัวนี้ จะทำให้ร่างกายสามารถดูดซึมวิตามิน A และ D (ที่ละลายอยู่ในไขมันของนมแม่) ได้ดีขึ้น เพราะฉะนั้นถ้านมคุณแม่ท่านใด ที่มีไลเปสมาก การย่อยไขมันก็จะได้มากขณะที่เก็บอยู่ การเปลี่ยนแปลงอย่างนี้จะทำให้เกิดกลิ่นหืนได้ นมที่มีกลิ่นหืนไม่ถือว่าเป็นอันตรายกับลูกค่ะ เพียงแค่ลบางคนอาจไม่ชอบกลิ่นก็เท่านั้นเอง

Sponsored

การลดกลิ่นเหม็นหืนในนม สามารถทำได้ง่ายๆ  ดังนี้

  1. เวลาเก็บนมใส่ถุง คุณแม่ควรไล่อากาศออกมาให้มากที่สุด แล้ววางถุงนมราบกับพื้น
  2. หลังจากปั๊มนมเสร็จแล้ว ให้คุณแม่นำเขาตู้เย็นให้เร็วที่สุด เพื่อรักษาคุณค่าของนมไว้
  3. เวลาต้องการนำมาใช้ คุณแม่ควรย้ายจากช่องฟริซลงมาแช่ช่องธรรมดาตอนกลางคืนประมาณ 12 ชั่วโมง จะละลาย เทใส่ขวด คุณแม่สามารถให้ลูกทานแบบเย็น ๆ ได้เลยค่ะ ไม่ทำให้ลูกปวดท้อง หรือท้องเสียแน่นอน ถ้าลืมย้าย คุณแม่สามารถแช่ถุงกับน้ำอุ่น ให้ละลายแล้วให้ลูกทานแบบเย็นได้เลย แต่ไม่ควรให้แช่ในน้ำร้อน หรือใส่ไมรโครเวฟ เพราะนมยิ่งอุ่นก็จะยิ่งเหม็นหืน และคุณค่าในนมก็จะลดลงด้วย

นอกจากนี้ สำหรับลูกที่ไม่ยอมดื่มนมแม่ที่มีกลิ่นเหม็นหืนเลย วันนี้เราก็มีวิธีการป้องกันนมเหม็นหืนมาแนะนำค่ะ คุณแม่ลองทำตามนี้ดูนะคะ

วิธีการก็คือ หลังจากที่คุณแม่ปั๊มนมได้แล้ว ให้นำนมไปต้มให้นานพอที่จะเห็นฟองอากาศปุด ๆ อยู่ด้านข้างหมอ แล้วดับไฟทันที จะไม่นานจนถึงขั้นเดือนทั้งหม้อแล้วนำนมไปเข้าตู้เย็นแช่ฟริซทันที วิธีนี้จะทำให้น้ำย่อยไขมันทำงานไม่ได้ จึงไม่เกิดกลิ่นเหม็นหืน ถึงแม้ว่าจะเก็บไว้นานเพียงใดก็ตามค่ะ สำหรับคุณแม่ที่กำลังสงสัยอยู่ว่า แล้ววิธีนี้มีผลต่อคุณค่าของนมแม่หรือไม่ เราขอตอบไว้เลยค่ะว่า คุณค่าของนมแม่ที่เหลืออยู่ ยังมีมากมายเมื่อเทียวับนมผสมค่ะ

สำหรับคุณแม่ท่านใดที่พยายามดูแลการเก็บรักษาน้ำนมอย่างเต็มที่แล้ว แต่น้ำนมก็ยังมีกลิ่นหืนมาก ๆ และลูกไม่ยอมดื่มจริง ๆ เราก็มีวิธีแก้ คือ ให้ปั๊มกินวันต่อวัน ถ้าแช่ช่องธรรมดา 2 – 3 วัน มักจะไม่หืนส่วนนมที่ฟริซก็เก็บไว้ใช้ในยามจำเป็นแทน อย่างไรก็ตาม การที่คุณแม่ปั๊มนมให้ลูกกินนั้น นอกจากจะต้องพยายามมากกว่าคุณแม่ที่ให้ลูกดูดจากเต้าแล้ว ยังต้องให้ความสำคัญกับเรื่องความสะอาดด้วยนะคะ เพื่อสุขภาพของลูกที่แข็งแรงสมบูรณ์

Photos from : Mothers’ Milk Bank at Austin

==========

ติดตามอ่านข้อมูล ข่าสาร ความรู้ และสาระดี ๆ เพิ่มเติมสำหรับ “แม่ตั้งครรภ์และคุณแม่มือใหม่” ได้ที่ http://localhost:7888/ หรือร่วมพูดคุยแลกเปลี่ยนประสบการณ์ได้
ที่เพจ https://www.facebook.com/teamkonthong/ และ
https://www.facebook.com/groups/TeamKonthong/